Και ναι, είναι γεγονός! Σήμερα το μπάσκετ κλείνει τα 124 χρόνια ζωής και γιορτάζει! Είναι νέο όμως, αειθαλές ακόμη, εξελίσσεται συνεχώς, γιορτάζει και θα συνεχίζει να γιορτάζει! Κι ας βρίσκεται πάντα στη σκιά του «βασιλιά των σπορ», ποδοσφαίρου…

Ως Έλληνες δε, μας έχει χαρίσει απίστευτες στιγμές είτε σε εθνικό είτε σε συλλογικό -ειδικά- επίπεδο, αποτελώντας το εθνικό μας σπορ κατά πολλούς. Τι να πρωτοθυμηθεί κανείς; Το Ευρωμπάσκετ του 1987 από την Εθνική του Γκάλη, του Γιαννάκη και του Καμπούρη, που έβγαλε στους δρόμους όλους τους Έλληνες (μέχρι και η άσχετη ηλικιωμένη θεία μου στο χωριό έκανε τάματα τότε); Τη δεύτερη κούπα της «Επίσημης Αγαπημένης» το 2005; Τη νίκη με 100άρα επί της «Ντριμ Τιμ» των ΗΠΑ στον ημιτελικό του 2006 και το αργυρό τελικά στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα της Ιαπωνίας; Την ευρωπαϊκή κούπα της ΑΕΚ το 1968 στο Καλλιμάρμαρο, τον «αυτοκράτορα» Άρη Θεσσαλονίκης, τον «εξάστερο» και πολύ-πρωταθλητή Παναθηναϊκό, τα πρόσφατα «έπη» της Κωνσταντινούπολης και του Λονδίνου, καθώς και το πρώτο «τρεμπλ» από τον Ολυμπιακό το 1997; Και τόσα άλλα…

printezhspolh

Αφήνοντας όμως τα του οίκου μας, πρέπει να ανατρέξουμε πίσω στο χρόνο και στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού, εκεί όπου ο μαγικός κόσμος του ΝΒΑ μεσουρανεί (επισήμως από το 1946) και κρατά αμείωτο το ενδιαφέρον των όπου γης μπασκετικών. Γιατί από εκεί ξεκίνησαν όλα, από τη γη που ανακάλυψε ο Κολόμβος έξι αιώνες πίσω και την οποία μετοίκησαν Άγγλοι, Ιρλανδοί, Ισπανοί και… άλλοι Ευρωπαίοι…

Ήταν 1 Δεκέμβρη του 1891, λοιπόν, όταν ο καναδός πάστορας Τζέιμς Νέισμιθ ανακάλυψε ή καλύτερα εφηύρε το άθλημα, που αποκαλέστηκε λίγες μέρες μετά καλαθοσφαίριση (το «βάπτισμά» της έγινε από ένα μαθητή του Νέισμιθ, όπως λέγεται). Ένα άθλημα ομαδικό, του οποίου την ιδέα συνέλαβε ένας μόνο άνθρωπος, με ένα καλάθι στημένο στον τοίχο, κυριολεκτικά και με τη χρήση μιας μπάλας.

Σύμφωνα με την ιστορία, ο Νέισμιθ, ασκώντας χρέη γυμναστή σε κολέγιο της Μανσαχουσέτης, έψαχνε για ένα παιχνίδι κλειστού χώρου, προκειμένου να απασχολεί τους σπουδαστές του κατά το βαρύ χειμώνα. Έτσι, μετά την ιδέα περί ρίψης της μπάλας στο υψωμένο καλάθι του τοίχου, συνέταξε κάποιους κανόνες, αρχίζοντας να εκπαιδεύει τα παιδιά του για το πώς, τέλος πάντων, παίζεται το «μπάσκετμπολ»! Ο πρώτος αγώνας μπάσκετ πραγματοποιήθηκε 20 μέρες μετά την «πετριά» του Νέισμιθ (21 Δεκεμβρίου 1891).

Λίγα χρόνια μετά, το μπάσκετ θα γίνει πολύ δημοφιλές ως άθλημα στο σύνολο των ΗΠΑ και τη δεκαετία του ’20 πλήθος επαγγελματικών και ερασιτεχνικών σωματείων θα κάνουν την εμφάνισή τους. Η 18η Ιουνίου του 1932 θα αποτελέσει μια ιστορική ημερομηνία, καθώς τότε θα ιδρυθεί η Παγκόσμια Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης, η γνωστή σε όλους μας «FIBA», ενώ το 1936 το μπάσκετ θα εισαχθεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Βερολίνου, με τη συμμετοχή μόνο ανδρικών ομάδων. Η συμμετοχή των γυναικείων εθνικών ομάδων στους Ο.Α. θα λάβει χώρα 40 χρόνια μετά στους Αγώνες του Μόντρεαλ (1976).

neismith
Ο Τζέιμς Νέισμιθ

Πρέπει δε να σημειωθεί πως η Ελλάδα υπήρξε συνιδρυτής της Παγκόσμιας Ομοσπονδίας Μπάσκετ, από κοινού με άλλους εφτά εκπροσώπους (Αργεντινή, Ελβετία, Ιταλία, Λετονία, Πορτογαλία, Ρουμανία, Τσεχοσλοβακία), κάτι που σημαίνει πως το μπάσκετ ήταν ήδη αρκετά γνωστό στη χώρα μας. Και πώς να μην είναι, όταν ο πρώτος αγώνας μπάσκετ στα… εδάφη μας πραγματοποιήθηκε το 1918 στο γήπεδο της ΧΑΝ Αθηνών, στον οποίο αγώνα συμμετείχε ένας μαθητής του Νέισμιθ στο αμερικάνικο κολλέγιο, ο Μάικ Στεργιάδης. Επιπροσθέτως, η επίσημη περίοδος του «ντόπιου» μπάσκετ χρονολογείται από το 1927, υπό τη σκέπη του ΣΕΓΑΣ, ενώ το πρώτο επίσημο πανελλήνιο πρωτάθλημα διεξήχθη δύο χρόνια πριν την ίδρυση της FIBA(1930) με… πρώτο πρωταθλητή τον Άρη!

Σήμερα, το ελληνικό πρωτάθλημα δυστυχώς είναι, όπως λέγεται, «δύο ταχυτήτων» με τον Παναθηναϊκό και τον Ολυμπιακό να κυριαρχούν, σε συνδυασμό και με την παρουσία τους στην Ευρωλίγκα, ενώ ευχή όλων είναι ΠΑΟΚ, Άρης και ΑΕΚ να δυναμώσουν ουσιαστικά. Και πάλι όμως το εγχώριο μπάσκετ είναι όμορφο, χαρίζει συγκινήσεις και κερδίζει φίλους, ενώ και η επαρχία το ζει έντονα.

Όπως και να έχει, στα πάνω του και στα κάτω του, σε τοπικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, πόσο μάλλον στο εξωπραγματικό ΝΒΑ, το μπάσκετ γιορτάζει και θα γιορτάζει, όπως προαναφέρθηκε, χρωστώντας πολλά στον εμπνευστή του, Νέισμιθ.

Για το κλείσιμο, ακολουθούν ως φόρος τιμής στο ίδιο το άθλημα τρία βίντεο, άμεσα σχετιζόμενα με την πραγματική αποθέωση της «πορτοκαλί» μπάλας:

 

Πρώτον, δείτε σε μαγικές στιγμές το μεγαλύτερο μπασκετμπολίστα όλων των εποχών, Μάικλ Τζόρνταν να… «πετάει»:

 

Δεύτερον, παγκόσμια ημέρα κατά του AIDS σήμερα και ο μπασκετμπολίστας/ σύμβολο Μάτζικ Τζόνσον δεν μπορούσε να λείπει από ένα τέτοιο μπασκετικό αφιέρωμα:

 

Τρίτον, πριν δύο μέρες ο Κόμπε Μπράιαντ ανακοίνωσε την αποχώρησή του στο τέλος της σεζόν. Ένα βίντεο λοιπόν για τον «δεύτερο», μετά τον Τζόρνταν, αέρινο σούπερσταρ κρίνεται απαραίτητο: